Alkmaar heeft nog acht hofjes, waarvan de meeste nog steeds bewoond zijn. Zo vind men bij de Bergerbrug het Hofje van Paling en Foreest, het Wildemanshofje aan de Oudegracht Alkmaars oudste nog bestaande hofje is het Huis van Zessen aan de Schoutenstraat. Verder vind je in Alkmaar het Hofje van Bijlevelt, het Huis van Achten en het naastgelegen Hof van Sonoy. Het achtste hofje wordt nergens benoemd, maar na wat onderzoek vond ik het Doopsgezinde hofje tussen de Kanaalkade en de Koningsweg. 

Alkmaar still has eight almshouses (courthouses). Most of them are still occupied. There are: The courthouse of Paling and Foreest at the Bergerbrug, The Wildemans courthouse at the Oudegracht, The house of six at the Schoutenstraat, the courthouse of Bijleveld, the house of eight and the courthouse of Sonoy. The eight courthouse is mentioned nowhere, but after a little research I found  The doopsgezinde courthouse between the Kanaalkade and the Koningsweg. Further information is missing, research is still in progress.

Hofje van Paling en Foreest/courthouse of Paling and Foreest.

Pieter Claez Paling en zijn gemalin Josina van Foreest maakten hun testament in 1540. Hieraan dankt Alkmaar het Hofje van Paling en Van Foreest. De familiewapens van Paling en Van Foreest zijn nog te zien boven de (in 1860 gemoderniseerde) ingang. Vroeger had het hofje hier een trapgevel. Het complex wordt omsloten door de straten het Zevenhuizen, de Geest en de Kanisstraat. Tot 1670 woonden er slechts katholieke vrouwen in het hofje van Paling en Van Foreest. Daarna werden ook vrouwen van 'de gereformeerde religie' toegelaten maar die bleven wel apart: katholieken in de huisjes aan de Geest, gereformeerden aan de Kanisstraat. De laatste aanbouw (langs het Bolwerk) dateert uit 1885, waardoor een aardige omsloten tuin ontstond.

Pieter Claez Paling and his spouse Josina van Foreest made their will in 1540. Alkmaar has to be thankful because of that. The family arms of Paling and Foreest are still above the (restored in 1860) entrance. In the old days the courthouse had a stepped gable. The complex is surrounded by the streets: the Zevenhuizen, the Geest and the Kanisstraat. Up until 1670 only catholic woman lived there, after that also woman of the Dutch reformed religion where allowed, but still separated. Catholics in the houses at The Geest and the Dutch reformed woman in the houses at the Kanisstraat.  The last added building (along the Bolwerk) dates from 1885, from where a nice surrounded garden arose.

Hofje van Splinter/ courthouse of Splinter

Dit Hofje van Splinter heeft zijn 350-jarig bestaan al enige jaren achter de rug. Het is namelijk gesticht in 1646, uit een erfenis van Margaretha Splinter. Ze woonde er met haar man Floris van Jutphaes. Na de dood van Margaretha Splinter werd het complex verbouwd tot een hofje voor acht ongehuwde dames, die in armoede leefden maar wel uit een (ge)goede familie stamden. Splinters wapen (in 1998 in kleur gezet) siert de voorgevel. Achter de toegangsdeur, voorbij het advocatenkantoor, ligt een charmante met houten tongewelf overdekte galerij waaraan de woninkjes liggen.

This courthouse celebrated its 350 years of existence a few years ago. Founded in 1646, out of an inheritance of Margarita Splinter. She used to live there with her husband Floris van Jutphaes. After Margareta Splinters death, the complex was re-built into a courthouse to be occupied by eight unmarried ladies, which lived in poverty, but originally came out of wealthier families.

Splinters family arms (put in colour in 1998) decorates the forefront. Behind the entrance, past the lawyers office, lies a charming with wooden arch covered gallery, where the houses are built against.

Wildemanshofje /Wildemans courthouse

Het Wildemanshofje werd gesticht door Gerrit Florisz. Wildeman. Het in 1717 gebouwde hofje bood aanvankelijk plaats aan 24 bejaarde vrouwen van verschillende geloofsrichtingen. Tot de bijzonderheden behoren de beelden van de Alkmaarse beeldhouwer Jacob van der Beek op het monumentale poortgebouw. In het midden staat een reusachtig beeld van een wildeman met knots. Een vergelijkbare wildeman sierde ook het familiewapen. Aan weerszijden van hem staan twee oude vrouwen: de linker verbeeldt de ouderdom, de rechter de armoede. In 1849 werd het hofje gemoderniseerd. Toen werden de kruiskozijnen vervangen door de huidige vensters. Ook het plafond van de regentenkamer, die zich boven de hoofdingang bevindt, stamt uit die tijd. Op de binnenplaats bevindt zich een mooie, symmetrisch aangelegde tuin, met rondom oude leilinden. Hier staat een tweede beeld van een wildeman. Let u op de twee oude waterputten.

The Wildemans courthouse was founded by Gerrit Florisz Wildeman. Initially the, in 1717 build courthouse, offered room for 24 senior woman of different religions. Special on this building are the statues, made by the sculptor Jacob van der Beek. A giant statue of a Wildman decorates the middle,. A similar Wildman, decorated the family arms. At both sides of the statue are statues of woman . The left one, shows age the one on the right poverty. The courthouse was modernised in 1849. The original cross-window frames where replaced by the present ones. The ceiling of the regents room, which is over the main entrance, is from the same date. A beautiful, symmetrical garden is to be found in the court, surrounded by Lei-linden-trees. In this courtyard stands the second statue of the Wildman. Please, notice the old wells.

Huis van Zessen / house of six

Het Huis van Zessen is Alkmaars oudste nog bestaande hofje. Het werd gesticht in 1510 door Dirk Simonszoon van Boshuizen, zoon van de Alkmaarder Claes Corf. Na het overlijden van Van Boshuizen in 1511 realiseerden de nabestaanden dit hofje. Daarvoor werden twee oudere huizen afgebroken. Slechts de voorgevel en de zijgevels van het Huis van Zessen zijn (in kern) nog laatmiddeleeuws. Voor het overige wordt het uiterlijk sterk bepaald door verbouwingen in de 19de en 20ste eeuw. Zo kreeg de voorgevel in het begin van de 19de eeuw de empire-ramen en een wit geschilderde pleisterlaag met diepe schijnvoegen. Binnen zijn enkele monumentale ruimtes in neorenaissance stijl verbouwd: de grote zaal (1910) en de regentenkamer (1922). Het Huis van Zessen is gedurende bijna vijf eeuwen een hofje geweest voor zes oude rooms-katholieke mannen (dit verklaart ook de naam). Sinds 1998 maakt het pand deel uit van het Stadhuis.

The house of six is the oldest, still existing courthouse. Founded in 1510 by Dirk Simonszoon van Boshuizen, son of Alkmaars Claes Corf. Relatives realised this courthouse after his death. Two older houses where demolished to accomplish that. Only the front and side walls are still from the late middle ages. The appearance of this house is mostly defined by re-buildings in the 19^th and 20^th century. In the 19^th century the front got empire windows and a white plastered layer with deep pretence-joints. Inside there are a few monumental rooms re-build in neo-renaissance style: The large room (1910) and the regents room (1922). The house of six has been a courthouse for six old catholic men for five centuries. (this explains the name) The building is part of the city hall since 1998.

Hofje van Bijleveld/ courthouse of Bijleveld

Geertrui Willemsdochter, weduwe van Pieter Pieterszoon Bijlevelt, liet bij testament in 1657 geld na voor het kopen en inrichten van een huis aan de Koningsweg: het ‘Hofje van Bijlevelt’. In 1668 trokken de eerste drie bewoonsters er in. In 1727 werd een regentenkamer aangebouwd en in 1751 werd er ruimte aangebouwd voor een vierde bewoonster.

Geertrui Willemsdochter, widow of Pieter Piererszoon, left money at will to buy and decorate a house on the Koningsweg in 1657: The courthouse of Bijleveld. In 1668 the first , female, occupants moved in. A regents room was built-on in 1727 and a room to a 4^th female in 1751.

Huis van Achten

Het Provenhuis van Johan van Nordingen bevindt zich net als het naastgelegen Hof van Sonoy op het oorspronkelijke terrein van het zogenaamde ‘Witte Hof’ of Sint Maria Magdalena Klooster. Het hofje werd gesticht op 29 mei 1657. Johan van Nordingen bepaalde bij wilsbeschikking dat het huis ingericht moest worden als tehuis voor zes, zeven of acht oude mannen. De naam die het hofje in de volksmond kreeg (‘Huis van Achten’), komt hieruit voort. Dat het huis voor oude mannen was bestemd, ziet men aan de beelden op de mooie gevel in renaissancestijl aan de Nieuwesloot en het houtsnijwerk in de hal. Het Provenhuis is in U-vorm gebouwd, waarbij het Hof van Sonoy de open kant aan de oostzijde afsluit. De opbouw is eenvoudig. Langs de Veerstraat en de Lombardsteeg treffen we de ramen van de oorspronkelijke 8 kamers aan. Langs de Nieuwesloot bevinden zich de fraaie regentenkamer en de dienstwoning van de beheerster. Langs alle kamers loopt een sfeerrijke overdekte gang met ramen aan de binnentuin.

Johan van Nordingens Proven house  is, just like the nearby Hof van Sonoy, built in the initial terrain of the so-called “Whit court” or St. Maria Magdalena convent. Johan van Nordingen determined by will that the house should be set up as a home to 6-7 or 8 old men. The name the people gave to the house (house of eight) came out of this set up. Statues on the beautiful, in renaissance style built front of the house (on the Nieuwesloot) and by the woodcarving in the entrance, show the house was mend to be occupied by old men. The Proven house is u-shape built, whereby the Courthouse the Hof van Sonoy closed the open side. The built-up is simple. Along the Veerstraat and the Lombardsteeg, we will find de windows of de originally 8 rooms. Along the Nieuwesloot are the regent’s room and the official residence of the administrator. An atmospheric corridor with view over the garden, runs along all the rooms.

 Hof van Sonoy

Op de plaats van het huidige Hof van Sonoy lag vroeger het Witte Hof of Sint Maria Magdalena Klooster. Het klooster kwam in 1572 in handen van de stad en het hof werd toen gebruikt om stedelingen onder te brengen die dakloos waren geworden, omdat hun huizen waren gesloopt voor de aanleg van de nieuwe stadsverdediging. Na het beleg werd het Hof verkocht aan Diederick van Sonoy, gouverneur van het Noorderkwartier, die hier enige jaren heeft gewoond. Sonoy had een sleutelrol in de overwinning op de Spanjaarden in 1573. Zijn naam is aan deze plek verbonden gebleven. De volgende eigenaar was mr Willem van Bardes. hij heeft de markante achtkantige toren laten bouwen. Het poortje met het wapen van Bardes dateert uit het begin van de 17de eeuw. In 1743 kwam het Hof in bezit van de Nederlands Hervormde Gemeente, die hier een tehuis voor oude mannen en vrouwen vestigde. De later aangebrachte gevelsteen aan de buitenzijde van het poortje herinnert hieraan. Dit poortje is overigens in de jaren 1970 geadopteerd en gerestaureerd door de Historische Vereniging Alkmaar, die het nu als logo voert. Het linkerpand is tegenwoordig ingericht als restaurant en ook in de toren kunt u dineren.

On the place where now stands The Hof van Sonoy, used to be “the witte hof” of the st. Maria Magdalena convent. The convent was taken by Alkmaar in 1572 en was used to shelter the citizens who’s houses where demolished in order to built the new city defence wall. After the siege, the Witte Hof was sold to Diederick van Sonoy, governor of the Northern quarter, he lived there for a few years. Sonoy played a key-part in the victory over the Spanish in 1573. His name stayed on this place up until now. The next owner, Willem van Bardes, built the striking eight cornered tower. The gateway with the family arms of Bardes, dates back to the 17^th century. In 1743 the courthouse came into the possession of the Dutch reformed, who made a home for old men and woman, just as the front-stone reminds. This gateway has been adopted and restored by the historic union Alkmaar, which uses it as a logo. The left building is now in use as a restaurant.

                   Het Doopsgezinde hofje/The Mennonite courthouse

                   1.         

                     2.            

 3.   

De doopsgezinde vermaning staat er al sinds 1595 en een stenen kerk werd gebouwd in 1617.

In 1856 is het verbouwd en kreeg het het huidige aanzien.

De naam "doopsgezinde hofje"werd voor het eerst in 1681 genoemd.

Foto 1, het hofje voor de verbouwing in 1856

Foto 2, doorkijk naar het hofje voor de verbouwing in 1856

Foto 3, het hofje na de verbouwing in 1856

Bron:Doopsgezinde bibliotheek.

Dank u voor het delen van informatie over dit Alkmaarse erfgoed.

The Mennonite “Vermaning” was built around 1595  and a stone church was built in 1617.

A re-building in 1856 gave the house its present appearance. The name “Mennonite courthouse” is mentioned for the first time in 1681.

Photo 1: The mennonite courthouse before the re-building in 1856

Photo 2:  A see-trough to the courthouse before the re-building in 1856

Photo 3: The Mennonite courthouse after the re-building in 1856

Source of information: Mennonite library

Thank you very much for sharing the information about this Alkmaars heritage

The water tower

With her 28 meters of length, the water tower is a striking building and marking to the west side of Alkmaar.

In the original design in 1900, by A. Holmberg de Beckfelt, the tower had battlements, trough which the tower looked like the castle in Alkmaar city arms.

The architect used elements out of the Dutch renaissance, a much used building style on water towers. Characteristic features within the blind arches, are decorative brickwork and relief.  Even before building the water tower, citizens could use dune water trough piping in 1885. At the end of 1886, there where 600 connections.

On different places in the city, there where “standpipes”, whereby water was sold. . (On the bridge over the "Oudegracht", nearby “Groot nieuwland” and on “het Raaksje” near “de Schelpenhoek”)

Public schools where connected to the dunewaterpiping, in 1889. Drinking water was scarce.  The city government placed rainwater-butts near large buildings. There, for a little bit of money, citizens could buy buckets of water.

The water tower provided the necessary pressure to pump up water. In top of the building is a steel water reservoir, which could contain 800.000 ltrs of dune water. To get enough pressure, the water reservoir has to be on a certain height above the water level. When in lack of natural high points, such as a hill or mountain, a tower construction is necessary.

At the 1955 restoration, the battlements disappeared. These days, water towers are no longer indispensable to provide drinking water. Most of the Dutch water towers where demolished. These days, the Alkmaar Water tower is used as an atelier for artists.

             Dit is een mooie tekening van het stadhuis, gedateert: 1735

The town hall became built in 1509-1520, it`s built in Gothic style, complete with slim angle corner tower with open pear pip.

In 1911-1913  a serious restoration took place under the guidance of the well-known architect Jan Stuyt (1868-1934). At that occasion the frontage was accelerated in modern material but according to the original model.

The town hall has a number of worth seeing rooms, among which the large, by Stuyt formed, Council room and the polder chamber with its 17^th century chimney in Renaissance style. In former days the polder government boards met in this last departure. Present days the polder chamber serves as a marriage room.

Worth seeing also is the Nieroproom with its beautiful painted beam ceiling in Renaissance style (1634) and the collection of porcelain, given in 1915, by the pharmacist Nierop.

To the right of the head building. On the angle of the Schoutenstreet one sees a wing that was renewed in Dutch classicistic style in 1694. The front door and the window above are provided with a monumental frame. Within this frame there are two statues and the weapons of the then mayors. The statues are two lady’s proposing carefulness (with mirror) and justice (with balance). In this wings hall two allegoric paintings in grey ( approx. 1694) of Romeyn de Hooghe, remained kept.

* It’s possible to take a look into the council room and the polder room. To be able to do so, just click on the underlined text in the Dutch texts. (Raadzaal/Polderkamer)

De Accijnstoren

In 1622 wordt de Accijnstoren aan de Bierkade gebouwd. Het gebouw diende als belastingskantoor. Accijnzen over ingevoerde goederen vormde vroeger een belangrijke bron van inkomsten voor Alkmaar. De brug waar de toren aan staat was ooit een draaibrug, maar is in1903 vervangen door een ophaalbrug. Ook deze brug is later vervangen. In 1924 werd de Accijnstoren vier meter ‘verrold’ zodat de Bierkade verbreed kon worden. De toren doet in de zomermaanden dienst als kantoor voor de havenmeester.

               

The tax tower

The tax tower was built in 1622 at the Bierkade. Initially it was used as a tax office. Taxes over imported goods used to be an important source of income for the city.

The bridge, on witch the tower rests, used to be a turn able bridge, but was replaced in 1903. The tower was moved 4 meters in 1924, so the street, de Bierkade, could be broadened.

The tower now serves as a office to the harbour master, during the summer